Quạ đậu phương Bắc - Quyển 2: Một đấu thóc (20)

Dài tập, Quyền mưu+

#Tiêu Nhược Phong, #Cơ Nhược Phong, #Thái An Đế, #Tiêu Nhược Cẩn+

-----o0o-----+

Tác giả: majia+

http s://m aji a143.lo fter.co m/post/3090c ba2_34e7e9f5f+

______________________+

Ngày Diệp Vũ kết thúc đợt luyện quân mùa xuân trở về thành, học đường vừa hay không có lớp. Nhưng lúc ông về đến nhà, nhìn quanh vẫn chẳng thấy Diệp Vân đâu. Hỏi gia đinh mới biết, từ sớm Diệp Vân đã được người trong phủ dắt ra đường Chu Tước tìm đám bạn nhỏ chơi. Diệp Vũ nhớ con, nhấp hai ngụm nước liền ra ngoài tìm kiếm. Rốt cuộc cũng tìm thấy đám trẻ đang nô đùa ở một khu nhà xập xệ gần đó.+

"Giải tội phạm lên đây!" Diệp Vân cầm một cành cây, khua tay múa chân hò hét.+

Nghe lệnh của nó, cậu bé bên cạnh lập tức xách một con chó nhỏ cỡ bằng bàn tay lên, giơ ra trước mặt Diệp Vân.+

Diệp Vân đắc chí đi quanh con chó mấy vòng, nói với đứa trẻ dưới gốc cây: "Đại nhân, kẻ này ăn trộm ở tiệm bánh nướng, bị Thủ Hộ Sứ ta bắt tại trận. Người muốn trị tội hắn thế nào?"+

Diệp Vũ đằng xa tập trung nhìn kỹ, tức thì dở khóc dở cười. Đứa trẻ dưới gốc cây đang nằm bò trên mặt đất, đến đi còn chưa vững, chính là con gái nhà Dịch Bốc. Lúc này bé đang bập bẹ gọi, vươn tay ra định chộp lấy con chó nhỏ. Diệp Vân bèn phất tay: "Đại nhân bảo đưa tội phạm vào giam, phạt trông giữ cửa lớn công đường!"+

"Phụt..." Một gia đinh đứng xem bên ngoài không nhịn được, rốt cuộc bật cười thành tiếng.+

Thấy cảnh này, Diệp Vũ vừa bực vừa buồn cười, gọi lớn: "Diệp Vân!"+

Diệp Vân chớp mắt, thấy cha mình tới, lập tức hắng giọng, nói với mọi người: "Đại nhân mệt rồi! Bãi đường, bãi đường!"+

Nó hăm hở lao về phía cha, được Diệp Vũ nhấc bổng lên, bò tót lên người ông.+

"Nãy giờ làm gì đấy?" Diệp Vũ bất đắc dĩ hỏi.+

"Con muốn học theo cha, sau này cũng làm đại anh hùng!" Diệp Vân lớn tiếng đáp.+

Diệp Vũ cười: "Chẳng có đại anh hùng nào ngày ngày ham chơi ngoài đường đến cả về nhà ăn cơm cũng quên."+

Trong lúc nói chuyện, vài vị phụ huynh đã lần lượt dắt con mình chuẩn bị ra về. Diệp Vũ chào tạm biệt họ, đang định đưa Diệp Vân về nhà thì chợt nhớ ra điều gì, hỏi gia đinh bên cạnh: "Thủ Hộ Sứ là gì thế?"+

Hai tháng qua ông không về Thiên Khải, hình như xảy ra chuyện gì đó mà ông không hay biết.+

Gia đinh nọ mỉm cười, bắt đầu giải thích cho Diệp Vũ nghe.+

Phía Diệp Vũ đang vui vẻ đầm ấm, thì phía Thái An Đế lại cãi nhau chí chóe.+

Trọc Thanh liếc mắt nhìn Thái An Đế, thấy ông một tay chống trán, tay kia đặt trên tay vịn ngai vàng, mất kiên nhẫn nhẹ nhàng gõ gõ. Có thể thấy hoàng đế bệ hạ trong lòng đang nung nấu lửa giận, nhưng lại cố kiềm chế không trút ra.+

Trong điện Cần Chính, mấy vị đại thần đang cãi nhau inh ỏi.+

Hôm nay sau bãi triều, Thái An Đế giữ vài vị đại thần lại để hỏi thăm kho tàng Tư Nông năm nay. Nào ngờ Thượng thư Hộ bộ nói được vài câu đã bắt đầu lạc đề, rồi chẳng biết thế nào lại lôi Tiêu Nhược Phong và đám Thủ Hộ Sứ gần đây ra.+

Nguyên do là Hộ bộ kiểm kê bổng lộc quan lại, phát hiện chưa đầy ba tháng, số tiền trả cho mười hai Thủ Hộ Sứ này lên tới hơn tám mươi lượng bạc, trung bình mỗi người mỗi tháng hơn hai lượng tiền lương. Đặc biệt trong đó có một gã tên Diệp Khiếu Ưng, tổng cộng phát lương mười hai lượng, gần bằng Hộ bộ Thượng thư Chánh nhị phẩm như ông ta rồi.+

Đến lượt Công bộ cũng than vãn, bảo Phủ doãn phủ Kinh Kỳ ngày ngày tới quấy rầy ông ta. Bởi vì phủ Kinh Kỳ gần đây ngày nào cũng xử không hết án, sổ sách tích tụ đầy kho, chẳng ai được nghỉ, một tháng xử hơn hai trăm vụ án, đại lao giam giữ tù nhân của phủ Kinh Kỳ không đủ chứa, hiện giờ một phòng giam nhốt hai tù nhân. Phủ Kinh Kỳ ngày ngày ầm ĩ bắt Công bộ nghĩ cách giải quyết việc này cho họ.+

Tiêu Nhược Cẩn cũng có mặt trong điện, thấy họ nhắm vào Tiêu Nhược Phong, làm sao chịu nhượng bộ? Y trích dẫn điển tích, lôi sắc lệnh cũ về khảo hạch biên chế võ quan mà Tiêu Nhược Phong tìm được từ góc nào đó, bảo rằng phát lương theo hiệu suất đã có tiền lệ từ trước, chẳng có gì bất hợp lý. Y lại bảo phủ Kinh Kỳ dạo này xử án tuy nhiều nhưng toàn là những vụ án nhỏ lẻ lặt vặt, tác phong làm việc của họ rập khuôn, xử có tội là chỉ biết nhốt người lại cho xong chuyện. Trong khi gần đây miền nam hạn hán, kênh rạch thiếu người, họ lại không hề nghĩ tới việc dùng phạm nhân lao động cải tạo để tăng thêm sức người. Điều quan trọng hơn là nề nếp trật tự thành Thiên Khải dạo này tốt hơn rất nhiều, mấy trò trộm cắp, đánh nhau ẩu đả cơ bản không còn thấy xuất hiện nữa. Luồng gió mới chính khí trong thành vô cùng rõ rệt, dân chúng ai nấy đều khen ngợi không ngớt, đây là thứ bao nhiêu tiền của cũng chẳng mua được.+

Hai bên không ai chịu nhường ai, cãi nhau đến mức không thể hòa giải, làm Thái An Đế bực cả mình, bèn ngắt lời họ.+

"Một tháng tổng cộng chưa tới ba mươi lượng bạc, có đáng để các ngươi ở đây cãi qua cãi lại không?" Thái An Đế bực bội nói.+

Thượng thư Hộ bộ quỳ sụp xuống, nước mắt nước mũi giàn giụa, than bản thân siêng năng tận tụy hơn ba mươi năm, rốt cuộc lương bổng lại không bằng một gã võ phu mới vào biên chế hai tháng. Lại kể lể gần đây nhiều người ở Kim Ngô Vệ tâm trí dao động, đang nghe ngóng cách gia nhập Thủ Hộ Sứ. Lương bổng chênh lệch như thế rất dễ làm lòng người lung lay. Quy chế khảo hạch quan lại Bắc Ly đã quy định từ mấy chục năm trước, lương bổng không cao vốn đã khiến đồng liêu bất mãn, nay lại thêm việc ba ngày hai bận tới tìm ông ta cãi nhau, nhiều người còn thẳng mặt gây khó dễ. Một hồi khóc lóc kể khổ khiến Thái An Đế lúng túng, ông vô thức đưa mắt ra hiệu cho Trọc Thanh mau tới giải vây.+

Trọc Thanh hắng giọng, trên mặt treo nụ cười hòa nhã: "Chư vị đại nhân có điều chưa biết. Thủ Hộ Sứ này vốn là do cửu hoàng tử đã đến tuổi, theo quy chế phải bắt đầu bổ sung thị tùng và nội vệ, cho nên Nội Đình Ty đã trích ra một khoản bạc chuẩn bị sẵn. Nhưng vì chỗ ở trong Văn Tâm Viên đã hơi chật chội, hai vị hoàng tử chuẩn bị phân gia nhưng lại chưa sắp xếp kịp. Khổ nỗi mấy ngày trước cửu hoàng tử bảo đã tìm đủ người rồi, không lẽ cứ để họ ngồi chơi xào xáo, bèn cho họ đi phối hợp phòng thủ hoàng thành. Mà đã làm việc thì không thể không nhận tiền công, thế là Binh bộ mới trích ra ít bạc. Qua lại mấy hồi, há chẳng phải nhiều lên sao? Cửu hoàng tử còn trẻ con, tiêu tiền không có chừng mực, có bao nhiêu là vung tay bấy nhiêu, dù sao cũng chỉ là kế quyền biến trong lúc chuyển giao, chư vị đại nhân không cần quá bận lòng."+

Cách nói này của Trọc Thanh có nghĩa là khoản bạc lớn này do Nội Đình Ty gánh vác. Chi tiêu trong hoàng cung xưa nay vốn không tiện truy cứu. Bởi vậy mấy vị đại thần chỉ có thể lải nhải cự cãi kiểu như "khi có phải nghĩ tới ngày không có, đừng chờ đến lúc hết mới nhớ tới lúc có", "cần kiệm tích phúc", "lúc no đủ biết tiết kiệm, ngày gian khó bớt lo âu", rồi được Trọc Thanh phụ họa theo cảm thán vài câu, chuyện này coi như gạt qua một bên.+

"Mấy lão thất phu ấy thật là phiền chết đi được!"+

Trên đường rời khỏi điện Cần Chính, Thái An Đế nhíu mày, suốt đường phàn nàn với Trọc Thanh: "Con trai cô tiêu vài đồng bạc mà thôi, cũng đâu phải dạng ăn chơi trác táng, làm việc tốt thế còn gì, có đáng để cằn nhằn mãi thế không."+

Trọc Thanh cười khổ, đi bên cạnh đệm lời: "Bệ hạ, không phải nô tài tầm mắt hẹp hòi. Nô tài một tháng cũng chỉ có hơn ba lượng bạc. Nếu không phải nô tài tuổi tác đã cao, nô tài cũng muốn đổi việc khác để làm rồi."+

"Ngươi... Được rồi, được rồi..." Thái An Đế nghẹn lời, bực bội phất tay.+

"Cửu hoàng tử điểm nào cũng tốt, chỉ có việc tiêu tiền là không có chừng mực. Nghe nói gần tết, ngài ấy và đám bạn chạy tới miếu Táo Vương, mua thịt heo với giá đắt gấp mười lần." Trọc Thanh cười nói với Thái An Đế.+

Thái An Đế đáp: "Miếu Táo Vương là nơi hành thiện bố thí, cho thêm vài đồng bạc cũng chẳng phải chuyện sai trái. Hơn nữa chuyện này có trách thì trách lão tam! Từ nhỏ đã suốt ngày quản thúc tiểu cửu. Hay là bây giờ ngươi tách riêng lương bổng của hai đứa nó ra, thế thì tiểu cửu không cần tới tìm cô như lần trước, trông tội nghiệp biết bao. Cô thấy vậy chẳng dễ chịu chút nào."+

Trọc Thanh đáp: "Bệ hạ xin hãy nghĩ lại. Hôm nay nô tài mới nhắc tới chuyện phân gia, mặt tam hoàng tử đã đen như đáy nồi rồi. Nếu lại tách bổng lộc của hai vị điện hạ ra, e là khiến nô tài sau này khó gặp mặt tam hoàng tử. Hơn nữa sau chuyện ngày hôm nay, nô tài còn phải sầu não lo khoản trợ cấp cho Thủ Hộ Sứ đây ạ."+

Thái An Đế dừng bước, nhìn Trọc Thanh: "Ngươi cứ vờ vĩnh, trong cung bớt tổ chức hai buổi tiệc rượu chẳng phải là tiết kiệm được rồi sao."+

Trọc Thanh lắc đầu cười khổ: "Xin thứ cho nô tài nói thẳng, không lo việc nhà không biết củi gạo quý, hụt bớt của ai cũng khiến nô tài khó xử."+

Thái An Đế vừa định bác bỏ vài câu, ngẫm lại thì thấy cũng đúng. Nếu vì chuyện này mà khắt khe với phi tần hậu cung nào, ngược lại dễ khiến Tiêu Nhược Phong chịu gièm pha. Ông im lặng một lúc, ghé sát Trọc Thanh bí mật dặn dò: "Ngươi trích ra một khoản bạc từ kho riêng của cô. Tiểu cửu nhận việc chưa được mấy ngày, đang lúc hào hứng, không ai được làm nó mất hứng lúc này, cũng đừng để nó thiếu thốn tiền bạc. Nhưng chuyện này đừng để người khác biết, đặc biệt là lão tam."+

Trọc Thanh cảm thấy buồn cười nhưng không dám cười, đành đáp: "Dạ! Nô tài ghi nhớ."+

Thái An Đế lúc này mới yên tâm bãi triều, đang chuẩn bị trở về hậu cung thì đột nhiên nghe thấy phía điện trước truyền tới tiếng trống dồn dập.+

"Ai đang đánh trống?" Thái An Đế nhìn về hướng âm thanh truyền tới. Trọc Thanh cũng mở to mắt nhìn quanh hai bên, nhưng mọi người đều mù tịt chẳng hay biết gì.+

Không ai biết, nghĩa là sự việc xảy ra đột ngột. Hiện tại là giờ bãi triều, không thể nào là trống triều. Vậy thì khả năng duy nhất là có người đang đánh trống Triều Thiên. Trống Triều Thiên vang lên trên đại diện đồng nghĩa với việc có tấu chương khẩn cấp cần dâng lên trực tiếp cho thiên tử. Thông thường, không phải binh biến thì chính là báo thiên tai!+

Thái An Đế mở to mắt rồng, vội vàng lao về điện Cần Chính mà không màng phong thái. Trọc Thanh cũng bám sát đằng sau, mặt khác ra lệnh cho đồ đệ: "Mau đi gọi mấy vị đại thần vừa nãy trở lại! Lệnh cho tháp lầu gõ chín tiếng chuông Thánh Đức, phát chiếu khẩn, thu xếp trăm quan triều kiến!"+

Phía nam truyền về hỏa tốc tám trăm dặm: Dạo gần đây khu vực phía nam Thanh Châu khô hạn ít mưa, so với mọi năm nhiệt độ tăng vọt. Lại thêm mùa đông năm ngoái ấm áp, sản sinh nhiều sâu bọ. Đặc biệt năm ngày trước, châu chấu mùa xuân ở miền nam có dấu hiệu tụ tập, không chỉ bắt đầu tàn phá hoa màu trên diện rộng mà còn có nguy cơ tràn về phía bắc.+

Hiện tại là cuối xuân, lúa nước và lúa mì trên đồng vẫn còn xanh, chưa trổ bông. Nếu lúc này gặp nạn châu chấu, rất có khả năng khiến sản lượng lương thực mùa hè sụt giảm nghiêm trọng trên diện rộng, ảnh hưởng tới sinh kế cơ bản của người dân, đe dọa sự ổn định của xã tắc Bắc Ly.+

Văn võ toàn triều vừa tập hợp đông đủ ở điện Cần Chính thì tấu chương khẩn cấp thứ hai đã tới nơi. Giọng nói bén nhọn của nội giám vang vọng trong đại điện trống trải, lướt qua gương mặt hoảng hốt của trăm quan.+

Nạn châu chấu này một khi hình thành thế trận thì nguy hại lớn hơn thiên tai hỏa hoạn, hạn hán hay lũ lụt thông thường rất nhiều, không chỉ phạm vi rộng mà tốc độ cũng cực nhanh. Trong vòng năm ngày có thể lan rộng khắp cả nước. Khi ấy châu chấu rợp trời rợp đất, gặm nhắm mạ non, nếu không phòng bị thì lương thực mùa hè niên vụ này có nguy cơ thất thu hoàn toàn. Hơn nữa nạn châu chấu cực kỳ khó phòng trừ, chỉ có thể dốc hết sức giảm thiểu tổn thất.+

Hôm nay bàn bạc rất nhanh, tính từ đầu đến cuối chỉ tốn một canh giờ. Thế nhưng trong một canh giờ ấy, liên tiếp nhận được tin báo khẩn từ ba quận huyện phía nam. Hoa màu các quận huyện miền nam thiệt hại trên diện rộng, các châu bó tay không cách nào giải quyết, đang ngóng chờ chỉ dụ khẩn cấp từ triều đình.+

Tiêu Nhược Phong tan học ở học đường, còn chưa về tới Văn Tâm Viên, khi đi ngang qua cửa hoàng cung, ngồi trong xe ngựa đã nghe thấy từng tiếng "Ngự triệu" vang lên dồn dập nối tiếp không ngừng. Lòng chùng xuống, hắn vén rèm cửa xe ngựa lên thì thấy một toán nội giám và thị vệ đang phi ngựa nước đại, lao về các hướng khác nhau. Còn có vài Kim Ngô Vệ đang dán cáo thị khắp các nơi trong thành, thu hút người dân tụ tập thành từng nhóm đứng xem.+

Hộ bộ Bắc Ly khẩn cáo: Kể từ hôm nay, cấm tất cả hành vi mổ thịt và mua bán gia cầm sống khắp nơi, kẻ vi phạm phạt tiền gấp năm lần. Đồng thời, ngoại trừ các ngành nghề thiết yếu, toàn bộ cư dân các nơi do quận huyện địa phương tổ chức, chia từng khu vực nhận phụ trách ruộng nông nghiệp, bắt đầu đan lưới đánh cá phòng hộ, làm lồng lưới, thành lập đội diệt châu chấu. Vì châu chấu không chịu được nóng ẩm, các phiên tướng địa phương phối hợp cùng Công bộ lập tức đào kênh dẫn nước, tưới tiêu ruộng đồng, bảo đảm độ ẩm cho đất đai và mầm cây.+

Dù đã chuẩn bị chu đáo đến mức ấy, tấu chương khẩn cấp các nơi vẫn liên tục từ nam truyền về bắc. Đàn châu chấu không ngừng tiến về phía bắc, dọc đường tàn phá ruộng đồng vô số, chẳng mấy chốc sẽ dòm ngó thành Thiên Khải.+

Tiêu Nhược Phong đứng trên cánh đồng, đóng một chiếc cọc gỗ xuống đất, Cơ Nhược Phong bám sát đằng sau giăng lưới qua, buộc chặt dây lưới vào chiếc cọc. Như thế bọc kín nửa mẫu ruộng lúa mì lại.+

Bên ngoài thành Thiên Khải, vô số người đang bận rộn hối hả.+

Hai ngàn mẫu đất canh tác phía bắc thành là khu vực trách nhiệm của Tiêu Nhược Cẩn, y đang đi lại tuần tra dọc theo con đường nhỏ. Trên bờ ruộng không xa, Hồ Thác Dương dẫn theo một nhóm phụ nữ đan những tấm lưới cá dày dặn.+

Trên cánh đồng bao la bát ngát, mầm lúa mì xanh tươi mơn mởn vẫn chưa trổ bông, khẽ đung đưa trong gió. Tiêu Nhược Phong đứng ở đó, ngơ ngác nhìn quanh bốn phía, trong lòng dấy lên nỗi bất lực và xót xa vô bờ.+

Thanh Châu đã báo về, ruộng lúa mì xuân năm nay mười phần hỏng mất chín, thiệt hại của nông hộ vẫn đang thống kê. Thái An Đế lấy thân phận chí tôn đế vương đã tới miếu Bát Táp [1] quỳ tạ tội, ăn chay cầu thần linh xua đuổi châu chấu suốt mấy ngày liền. Mấy ngày nay, trên không trung thỉnh thoảng rơi xuống vài con châu chấu bay tiên phong, tuy không nhiều chẳng làm nên trò trống gì, nhanh chóng bị gia cầm thả rông của người dân tiêu diệt. Nhưng trong lòng ai nấy đều hiểu, thử thách thực sự vẫn chưa tới.+

Hiện tại chỉ đành đi bước nào hay bước nấy, dốc hết sức mà làm thôi.+

Cơ Nhược Phong thấy Tiêu Nhược Phong đứng thẫn thờ giữa cánh đồng, bước lại gần vỗ vai hắn, an ủi: "Trời không dồn người vào đường cùng. Dù không thể cản thứ đang tới nhưng về sau vẫn có thể dốc sức bù đắp. Bây giờ mới là mùa xuân, đợi đàn châu chấu đi qua, đất vẫn có thể trồng bổ sung thêm đậu tương và kê vàng. Chuyện này huynh trưởng ngươi là người giàu kinh nghiệm nhất. Hơn nữa Lý tiên sinh đã lập đạo tràng trên núi Đại Thanh để cầu mưa, bảo ngày mai sẽ có mưa, châu chấu dính nước là không bay nổi nữa, đến lúc đó sẽ có cách thôi. Đừng lo."+

Tiêu Nhược Phong ổn định lại tinh thần, gật đầu, cùng mọi người tiếp tục đi che chắn cho mảnh ruộng tiếp theo.+

Chẳng bao lâu sau, đám đông đột nhiên trở nên hỗn loạn, có người gào lên: "Tới rồi, tới rồi!" Mọi người ngẩng đầu lên liền thấy trên bầu trời xa xa tràn tới một quầng đen tựa như mây, nhanh chóng di chuyển về phía này. Dải đen kéo dài dằng dặc nối tiếp, gần như che phủ cả một vùng trời lớn. Đến khi lại gần, mọi người mới nhìn rõ đó là từng con châu chấu màu xanh thẫm, dày đặc bạt ngàn, chỉ cần bám vào vật thể là bắt đầu gặm nhắm. Chúng đập cánh phát ra tiếng "vù vù" khiến người ta nhức óc, da đầu giật lên tê dại.+

"Nhớ kỹ, chỉ cần không rơi vào trong ruộng thì cứ lấy vợt lưới bọc lại, bọc xong dùng chân giẫm. Rơi trên lồng lưới mạ non thì dùng tay bắt, nhớ đeo găng tay và khẩu trang! Mấy con sâu bọ này giờ đều mang độc, mùi cũng độc, lỡ chạm vào thì về nhà nhất định phải rửa tay! Rõ chưa?" Tiêu Nhược Cẩn đứng trên cao, gào khàn cả giọng với mọi người.+

"Rõ!" Mọi người đồng thanh đáp.+

"Phụ nữ và trẻ con vào trong lán hết đi, tiếp tục đan lưới. Ngoài ra cứ cách một dặm là có một lò gạch, nhóm lửa lên!"+

Hồ Thác Dương đứng dậy, hô hoán phụ nữ dắt theo trẻ con chạy về trong làng. Còn chưa kịp đi hết đã có một toán châu chấu từ trong đại quân tách ra, chia thành từng nhóm nhỏ hạ cánh xuống. Lôi Mộng Sát quát lớn một tiếng, cùng vài đệ tử học đường hai người một cặp cầm một tấm lưới lớn nhảy vút lên không trung, gom một đống châu chấu vào giữa lưới, mấy người nhanh chóng buộc chặt miệng lưới. Cố Kiếm Môn còn định vung chân giẫm thêm mấy cái đã bị Lôi Mộng Sát đẩy ra.+

"Giẫm sao cho hết! Mang đi đốt! Cả lưới lẫn cái lũ quỷ này nhét hết vào lò gạch mau chóng đốt đi!"+

________________________+

Chú thích+

[1] Miếu Bát Táp: Miếu thờ 8 vị thần nông nghiệp cổ đại Trung Quốc (Thần Nông, Hậu Tắc, Báo thần,...), thường được cúng tế cầu cho mưa thuận gió hòa, trừ sâu bệnh thiên tai.+

_____+

Một vài thông tin về nạn châu chấu:+

Thời xưa, nạn châu chấu (hay còn gọi là "hoàng tai") cùng với lũ lụt và hạn hán là ba đại họa khủng khiếp nhất đối với nông nghiệp. Sự tàn phá của chúng có sức hủy diệt vô cùng lớn, khi những đàn châu chấu hàng triệu con quét qua, chúng ăn sạch từ lúa gạo, ngô, mía cho đến lá cây rừng, biến những thảm thực vật thành vùng đất chết chỉ trong vài giờ.+

Đối với triều đình và dân chúng thời bấy giờ, mất mùa đồng nghĩa với nạn đói hoành hành, đẩy hàng vạn người vào cảnh lưu vong, làm suy sụp kinh tế và thậm chí dẫn đến bạo loạn, đe dọa sự sống còn của cả một vương triều.+

Loài sinh vật này có khả năng biến đổi kỳ diệu và nguy hiểm từ pha đơn độc sang pha bầy đàn. Khi ở pha đơn độc, châu chấu có màu xanh lá rêu, sống rải rác, tính tình nhút nhát và hoàn toàn không độc. Tuy nhiên, khi mật độ quần thể tăng cao do biến đổi thời tiết, sự cọ xát giữa các cá thể kích thích chúng chuyển hóa sang pha bầy đàn. Lúc này, cơ thể chúng đổi sang màu vàng đen, kích thước lớn hơn, và đặc biệt là sản sinh ra hợp chất hóa học đặc hữu khi ăn một số loại cây độc. Độc tố này khiến chúng có mùi hôi thối, vị đắng ngắt, trở nên độc hại đối với các loài chim muông và ngay cả con người, giúp bầy đàn châu chấu không bị các loài thiên địch tấn công, thoải mái hành quân tàn phá.+

Trong điều kiện khoa học cổ đại chưa phát triển, triều đình và người dân có thể áp dụng những cách giảm thiểu thiệt hại thủ công mang tính cộng đồng cao. Biện pháp cơ bản nhất là "bắt và chôn", khi quan phủ huy động toàn bộ dân chúng, binh lính ra đồng dùng lưới, rổ tre để xúc châu chấu non chưa mọc cánh, gom thành từng bao lớn rồi đào hố sâu chôn sống hoặc đốt. Vào ban đêm thì tận dụng tập tính hướng sáng của côn trùng bằng cách đốt các đống lửa lớn trên bờ ruộng để dụ châu chấu lao vào tự sát.+